Het reilen en zeilen op de Samentuin

Steeds meer mensen komen een kijkje nemen op onze Samentuin. Ze staan er versteld van hoe mooi de Samentuin wordt. Enthousiaste vrijwilligers staan dagelijks klaar om elk op hun eigen manier een steentje bij te dragen. En er gebeurt iedere dag weer iets nieuws.

Zwermende bijen
Onze vrijwilligers Bert en Henk zorgen goed voor het bijenvolk op de Samentuin, ze worden daarbij geholpen door Matthieu, Henks zoon en ervaren imker. In mei gaan bijen zwermen, de oude koningin verlaat samen met een groep bijen de kast. Het bijenvolk maakt dan een nieuwe koningin aan. Om dit tegen te gaan kun je het volk meer ruimte geven. Onze imkers hadden dan ook begin mei een extra broedkamer met 10 ramen geplaatst.

Het plan was om een afleg te maken met de oude koningin. Dit betekent dat de oude raszuivere koningin met twee ramen in een nieuwe kast wordt geplaatst om dan op een afstand van meer dan 6 km een nieuw volk te laten aanmaken. In dit geval bij imker Matthieu in Sint-Michielsgestel. De bijen besloten echter anders; ze waren gaan zwermen en hadden een klein laurierboompje in de tuin opgezocht waar ze in een tros van 30 cm lengte en met een diameter van 20 cm hingen.

Na het checken van de kast, bleek dat de koningin was gaan zwermen met het volk. Onze kostbare koningin, die ervoor zorgt dat we een vriendelijk bijenvolk hebben; de kast kan zelfs met blote handen geopend worden. Gelukkig kon Matthieu helpen. Met een waterverstuiver en door zachtjes te schudden aan het boompje, werden de bijen opgevangen in een kussensloop in een wasmandje.
Inmiddels hebben we een nieuwe koningin gekregen en de andere koningin is door het bijenvolk aangemaakt.

Fietsenstalling
Als je niet wilt dat overal fietsen geplaatst worden, heb je een fietsenstalling nodig. Dat was een klusje waar Ted en Lennart hun hand niet voor omdraaiden. Het kostte wel de nodige spierkracht.

Vleermuizenkasten
Vleermuizenkasten konden ook niet ontbreken op de Samentuin, een buurtbewoner bood aan ze te maken. Ze hangen al en zien er prachtig uit.

Plantenbakken
Op de Samentuin is iedereen welkom om mee te doen en te genieten. Ook mensen die moeilijk ter been zijn of in een rolstoel zitten. Piet, onze handige vrijwilliger, heeft twee prachtige verhoogde plantenbakken getimmerd. De groep die zich bezig gaat houden met o.a. dagbesteding voor ouderen heeft allerlei ideeën hoe ze de plantenbakken daarvoor gaan inzetten. Ook hebben we twee mooie bloembakken gekregen, gemaakt door ‘Do it together” van Prisma. Marij heeft ze al gevuld met fleurige plantjes.

Plantengift van De Dijkgaerd
We hebben alweer mooie kruiden gekregen voor in onze kruidentuin. Deze keer uit de prachtige tuin van Joke Vos van De Dijkgaerd in Kaatsheuvel. We kregen van haar longkruid, grote engelwortel, munt, wijnruit en zeepkruid.

Smullen uit de moestuin
Dankzij de goede compost groeit alles als kool en kunnen we al smullen van malse sla, pittige rucola en radijsjes en heerlijke bietjes.

Lieveheersbeestjes en luizen
In een ecologische tuin gebruik je geen bestrijdingsmiddelen, maar gebruik je natuurlijke manieren om bijvoorbeeld luizen te bestrijden. Lieveheersbeestjes zijn dol op luizen. In de tuin hebben we larven van lieveheersbeestjes uitgezet.
Lees meer over het bestrijden van luizen.

Kostbaar zaad
Eindelijk kwam de bestelling met biologisch bloemenzaad van de Cruydt-Hoeck binnen. Het kostbare zaad bestond uit 15 soorten veldbloemen, een oevermengsel voor bij de wadi en langs de sloot, rode klaver voor onder de heesters, een mengsel met een-jarigen bij de notenbomen, Phacelia op het pompoenenveld en een mengsel met 25 soorten veldbloemen onder de fruitbomen. Eerst moest het zaad gemengd worden met zand zodat het beter verspreid kon worden. Daarna de aarde losharken, inzaaien en het zaad inharken. Een flinke bui regen erop en dan maar wachten. Gelukkig zijn nu de meeste zaadjes ontkiemd en piepen ze boven de aarde uit. Dat wordt straks een kleurige bloemenzee.

Keet
Onze keet was hard aan een opknapbeurt toe. Ad had er zin in en schilderde dat het een lieve lust was. Met al die vrolijke kleuren is het een feest om er naar binnen te gaan.

Entreebord
Sinds enkele dagen hangt er een bord met de naam ‘Samentuin Vrijhoeve’ in kleurige steentjes erop geplakt aan de toegangspoort, Malins idee. Nu hoeft niemand zich meer af te vragen wat er achter die poort zit.

Rondleidingen
De poort is altijd open als er iemand van de vrijwilligers aanwezig is. Belangstellenden kunnen dan altijd terecht voor een rondleiding en uitleg over de ecologische Samentuin. Steeds meer mensen vinden dat leuk en ze staan versteld van wat er allemaal te zien is.

Sproeien of mulchen?
Het zijn droge tijden en er werd flink gesproeid door de sproeigroep. Dit botste een beetje met het ecologische principe om zo min mogelijk water te geven. De meningen waren verdeeld en Lieven David van Velt bracht duidelijkheid.

Omdat een aantal vrijwilligers vorig jaar op bezoek is geweest bij de tuin van Jules op moestuinencomplex de Kraan in Berkel Enschot en onder de indruk was van zijn aanpak, leek het ons een goed idee om hem, als ervaren ecologisch tuinier, uit te nodigen iets te vertellen over watergebruik en mulchen in de tuin. Hij had een helder en enthousiast verhaal en beantwoordde de vragen van de vrijwilligers.
Zijn credo is ‘Werk met de natuur mee en niet tegen de natuur in’. Als je vaak sproeit, dan worden de plantjes lui en als je dat niet doet, gaan ze zelf op zoek naar water.
Het beste is om te mulchen, je bedekt dan de aarde met een flinke laag plantenresten om uitdroging te voorkomen, je hoeft dan ook bijna niet te sproeien en de bodemkwaliteit wordt bevorderd. Je hebt minder werk en kunt dus meer genieten van je tuin.

Voordelen van mulchen:

  • Je beschermt je bodem tegen zon, wind en (slag)regen. Zo gaat je goede bodem niet uitdrogen, wegwaaien of uitspoelen. De inslag van regen op je bodem is 500 maal erger op blote bodem dan op bedekte bodem.
  • Je onderdrukt de opkomst van eenjarige onkruiden.
  • Je bevordert een goede bodemstructuur.
  • Je mulchmateriaal breekt af en levert plantenvoeding.
  • Onder de mulchlaag floreert het bodemleven. Vooral met pieren: zij zijn de motor van een vruchtbare bodem.

    Lees meer over mulchen op de website van Velt.

Meedoen of meer informatie
Vind je het leuk om af en toe mee te helpen op de Samentuin, of wil je meer weten over de Samentuin, mail dan met samentuinvrijhoeve@gmail.com of lees de berichten op deze blog.

 

 

 

 

Samentuin Vrijhoeve in Coronatijden

 

 

Nog geen maand geleden kwamen kinderen van groep 6 van Basisschool De Rank vol enthousiasme fruitbomen planten op Ecologische Samentuin Vrijhoeve. Door het Coronavirus ligt het natuureducatieproject nu helaas stil. De vrijwilligers zijn nog actief. Ze houden voldoende afstand van elkaar en de keet wordt niet gebruikt om koffie te drinken. Ook is er maar een beperkt aantal vrijwilligers tegelijkertijd aanwezig. Maar het enthousiasme om een succes van de tuin te maken is er niet minder om.

Heesters
Twee weken geleden zijn er 310 heesters geplant door de hele Samentuin. Een heel karwei, ook omdat veel heesters op hellingen geplant moesten worden, maar het resultaat mag er zijn. Er zijn vijf tot 20 exemplaren geplant van: appelbes tot duinroos, van lijsterbes tot vlier, van wilde kardinaalsmuts tot hondsroos, van wegedoorn tot boerenjasmijn en van sering tot vlinderstruik.

Moestuin- en kruidentuin
De moestuin- en kruidentuinbedden zijn onkruid-, panen- en wortelvrij gemaakt en hebben een dikke laag compost gekregen en de paden tussen de bedden zijn bedekt met een flinke laag houtsnippers. Nu is het tijd voor het planten en inzaaien van de moestuin. Jonge slaplantjes staan in vochtige bedjes, plantuien zitten in de grond en de aardappels die op de Rank in de klas zijn voorgekiemd, zijn al geplant, evenals rabarber. Rucola, wortels, radijs en boekweit zijn inmiddels gezaaid. Ook staan er frambozen- en bessenstruiken en aardbeienplantjes in de moestuin.
In mei kunnen de kruidentuinbedden voor geneeskrachtige- en keukenkruiden ingezaaid en aangeplant worden.

Bijen
De bijenkast staat inmiddels te pronken op het talud bij de wadi en de bijen vliegen af en aan met stuifmeel aan hun pootjes, druk bezig met bestuiven. Onze beginnende imkers, Henk Vos en Bert Verhagen gaan voor het bijenvolk zorgen en worden bijgestaan door de ervaren imker Matthieu Vos. Er is voorlopig gekozen voor het bijenras Carnica. Deze bij is overwegend zachtaardig en heeft een goede weerstand tegen insectenplagen. Er komt een demokast naast de bijenkast waar je door plexiglas wanden de bijen aan het werk kunt zien.

Knotwilgen
Grote knotwilgentakken verfraaien de Samentuin. Er moest een professionele grondboor aan te pas komen om de gaten te boren. Nu is het wachten tot de takken uit gaan schieten.

Fruitgaard
De fruitbomen staan er goed bij, sommige hebben al bloesem. Zo ook het boompje dat vernoemd is naar Jordi Foesenek, de eerstgeborene in 2020 in de wijk Vrijhoeve. Met de flinke laag compost en extra houtsnippers gaan ze het hopelijk nog beter doen. Gelukkig hebben ze niet veel geleden van de nachtvorst.

Insectenhotel
Op de zuidwal van het talud bij de wadi is een flink stuk uitgegraven waar straks een groot insectenhotel komt, dat gemaakt wordt van natuurlijke materialen. Alle insecten kunnen hier binnenkort inchecken.

Watergeven, stroom en pomp
De afgelopen weken was het prachtig weer en heerlijk om in de tuin te werken. Maar door de droogte snakten alle aangeplante fruitbomen, heesters en andere planten naar water. Water dat met gieters uit de wadi gehaald moest worden. Naar beneden klimmen langs de kant, gieters vullen, weer naar boven klimmen en alle planten en bomen een voor een watergeven. Dat was geen doen; gelukkig is er nu stroom en met behulp van de nieuwe elektrische waterpomp en sproeier kan de hele tuin besproeid worden.

Takkenril
De overgang bij de duiker in de wadi krijgt een takkenril om te voorkomen dat er iemand in het water valt. De ril wordt gemaakt van palen waar wilgentakken tussen geklemd worden. De bewoners van het Thomashuis aan de Zuidhollandsedijk hebben in hun tuin wilgen gesnoeid en van de wilgentakken bosjes gemaakt voor de Samentuin.

De Samentuin leeft
Langzamerhand komt de tuin tot leven. Bloesem, knoppen en blaadjes aan de bomen, planten en heesters schieten uit. Overal hoor je vogels, de vogelkastjes hangen al klaar om nestjes in te bouwen. De insecten vliegen rond en de grond zit vol regenwormen. Wat zal het mooi zijn als van de zomer de kruiden en de wilde bloemen in bloei staan en een heerlijke geur verspreiden en iedereen, jong en oud, van de Samentuin kan genieten.

Meer weten of meedoen
Wil je meer weten over de Samentuin? Op onze blog https://samentuinvrijhoeve.wordpress.com lees je van alles over onze activiteiten.

Wil je meedoen? Je kunt zelf bepalen hoe vaak je wilt komen en je kunt aangeven wat je interesse is. Ben je niet zo handig in tuinieren, maar vind je het wel leuk om mee te helpen met natuureducatie of dagbesteding voor ouderen of ben je goed in klussen? Dat kan ook. Je kunt contact opnemen via: samentuinvrijhoeve@gmail.com.